AI แทนพยาบาลไม่ได้ แล้วพยาบาลยุคใหม่ต้องมีทักษะอะไร

Student blog — 12/09/2026

AI UTCC
AI แทนพยาบาลไม่ได้ แล้วพยาบาลยุคใหม่ต้องมีทักษะอะไร
ยุคแห่งการเปลี่ยนผ่านสู่โลกของปัญญาประดิษฐ์(Artificial Intelligence: AI) ทำให้พยาบาลต้องปรับบทบาทของวิชาชีพพยาบาลอย่างครอบคลุมรอบด้านเพื่อให้ทันยุคทันสมัย เท่าทันองค์ความรู้ใหม่ทั้งในด้าน AI และด้านวิชาชีพซึ่งสามารถนำไปปรับใช้ทั้งด้านการบริหารและการปฏิบัติการทางการพยาบาล อันจะส่งผลลัพธ์ที่ดีต่อองค์กรและต่อผู้รับบริการกล่าวคือในด้านการบริหาร AI สามารถช่วยลดความซ้ำซ้อนในการปฏิบัติงาน ช่วยลดเวลา และสามารถนำเวลาที่ได้เพิ่มมาไปให้การพยาบาลผู้ป่วย โรงพยาบาลหลายแห่งเริ่มมีการบูรณาการการใช้เทคโนโลยี และใช้ AI มาช่วยบริหารจัดการตารางเวรพยาบาล ลดปัญหาการขาดแคลนอัตรากำลัง ระบบสามารถป้องกันความคลาดเคลื่อนในการแลกเวรของพยาบาล ลดการใช้อัตรากำลังผู้บริหาร สามารถจัดสรรบุคลากรให้เพียงพอกับความต้องการ
บทบาทพยาบาลวิชาชีพยุคใหม่ในด้านการปฏิบัติการทางการพยาบาล การขยายตัวของปัญญาประดิษฐ์ในระบบบริการสุุขภาพส่งผลโดยตรงต่อบทบาทของพยาบาล โดยเฉพาะในระดับปฏิบัติการซึ่งเกี่ยวข้องกับการประเมิน การตัดสินใจ และการประสานงานการดูแลผู้ป่วยอย่างใกล้ชิด บทบาทพยาบาลในยุคปัจจุบันมิได้จำกัดอยู่เพียงการปฏิบัติตามคำสั่งทางการแพทย์ แต่เป็นวิชาชีพที่มีความเป็นอิสระทางคลินิกในบทบาทผู้ประเมินโดยตรงร่วมกับบทบาทผู้วิเคราะห์และตีความ ข้อมูลจากระบบปัญญาประดิษฐ์ร่วมกับการประเมินทางคลินิก การตัดสินใจทางการพยาบาลและการวางแผนการดูแล ร่วมกับการใช้วิจารณญาณในการประเมินความเหมาะสมของข้อเสนอแนะจาก AI รวมถึงการปรับการให้ข้อมูลกับผู้ป่วยแบบเฉพาะราย เพื่อให้สามารถออกแบบการดูแลและให้คำแนะนำแบบองค์รวม
โดยสรุปปัญญาประดิษฐ์ช่วยเพิ่มความแม่นยำในการประเมินและเฝ้าระวังภาวะสุขภาพได้ แต่ก็ยังมีข้อจำกัดในด้านอารมณ์ความรู้สึก AI ไม่สามารถทดแทนความรู้สึก ความเศร้า ความกังวล ความเครียดของผู้ป่วยได้ ไม่สามารถให้การสัมผัส การแสดงความเห็นอกเห็นใจ และความเข้าใจต่อผู้ป่วยได้เพราะ AI ไม่ใช่มนุษย์ พยาบาลจึงควรเป็นผู้ใช้ปัญญาประดิษฐ์อย่างมีวิจารณญาณ ยึดหลักแนวคิดการบูรณาการระหว่างศักยภาพมนุษย์และปัญญาประดิษฐ์ เพื่อยกระดับบทบาทของพยาบาลให้สามารถคิด วิเคราะห์ และสร้างนวัตกรรมการดูแลที่ผสมผสานระหว่างเทคโนโลยีและหัวใจของความเป็นมนุษย์ได้อย่างสมดุล คุณค่าของวิชาชีพ จรรยาบรรณวิชาชีพ และจิตวิญญาณของพยาบาล ทำให้พยาบาลมีอัตลักษณ์ทางวิชาชีพที่ปัญญาประดิษฐ์ในยุคปัจจุบันยังไม่สามารถทดแทนได้
อ้างอิง
  • เสาวณีย์ เม่าทับ, ชนัดดา จําปาพันธ์ุ, จิราพร ธิมาเกตุ, ฉัตรตราภรณ์ หวังสา, และ นิรมล วงศ์ใหญ. (2569). ปัญญาประดิษฐ์:
    พลิกโฉมบทบาทใหม่พยาบาลวิชาชีพ.
    Journal of Nursing Research, Innovation, and Health; 38(1).
  • Ahmed SK. (2024). Artificial intelligence in nursing: current trends, possibilities and pitfalls. Glob Media J.; 22(3).
  • Seibert K, Domhoff D, Bruch D, SchulteAlthoff M, Furstenau D, Biessmann F, et al. (2021). Application scenarios for artificial intelligence in nursing care: rapid review. J Med Internet Res.;23(1):e26522.

โดย อาจารย์นวพร มามาก คณะพยาบาลศาสตร์

แชร์บทความนี้

หลักสูตร

คณะพยาบาลศาสตร์

*

** คุณสมบัติผู้ขอกู้ กยศ.

*

** คุณสมบัติผู้ขอกู้ กยศ.